Đại từ trong tiếng Nhật: cách dùng cơ bản

Trong tiếng Việt, ta thường thay đổi cách xưng hô tùy theo người nghe. Tiếng Nhật cũng vậy, nhưng còn có một điểm khác: người Nhật thường lược bỏ đại từ khi ngữ cảnh đã rõ ràng. Bài này giới thiệu các đại từ thường gặp nhất ở trình độ N5 và cách dùng đúng.

Bảng đại từ cơ bản

わたし và ぼく: xưng hô khi nói về bản thân

• わたし dùng được cho cả nam và nữ, phù hợp khi giới thiệu bản thân hoặc trong môi trường trang trọng.
• ぼく thường dùng bởi nam giới, mang sắc thái thân mật hoặc trẻ trung.

あなた: nên tránh trong thực tế

Về mặt ngữ pháp, あなた nghĩa là "bạn". Tuy nhiên, trong giao tiếp hằng ngày, người Nhật thường gọi tên kèm さん thay vì dùng あなた, vì あなた có thể nghe xa cách hoặc hơi khiêu khích.

Mẹo: khi không biết gọi người đối diện thế nào, hãy dùng họ kèm さん. Đây là cách an toàn nhất.

かれ và かのじょ: nói về người khác

• かれ dùng cho người nam vắng mặt.
• かのじょ dùng cho người nữ vắng mặt.

Trong văn nói hằng ngày, người Nhật thường thích nhắc đến tên người hơn là dùng かれ/かのじょ.

わたしたち: số nhiều

Thêm たち sau わたし để tạo số nhiều: わたしたち (chúng tôi). Lưu ý たち thường chỉ dùng cho người, không dùng cho đồ vật.

だれ: đại từ nghi vấn

だれ nghĩa là "ai". Khi hỏi về người không quen biết, dùng あの人(あのひと) (người kia) hoặc この人(このひと) (người này).

Lược bỏ đại từ

Khi ngữ cảnh đã rõ, người Nhật thường bỏ qua chủ ngữ. Ví dụ, nếu đang nói về bản thân, câu "わたし は いきます" có thể rút gọn thành "いきます".

Tự kiểm tra

1 Chọn đại từ thích hợp để nói "Tôi là sinh viên" (nam giới, thân mật).

わたしぼくあなた

2 Người kia là ai? Chọn câu đúng.

あの人は だれ ですか。あなた は だれ です か。かれ は だれ です か。

Học tiếp

Đại từ thường đi cùng các từ chỉ định. Bạn có thể đọc thêm: Cách dùng こ・そ・あ・ど và Cấu trúc N です か.